Wat is mindfulness
Mindfulness betekent van moment tot moment aanwezig proberen te zijn, zonder oordeel.
Mindfulness ontwikkel je door te mediteren. Dat kan op verschillende manieren, maar wordt vaak zittend gedaan op een kussen. Iedereen heeft de capaciteit om te mediteren, maar het is een vaardigheid die tijd, oefening en geduld vraagt. Daarom spreken we ook wel over mindfulnesstraining.
Mindfulness vindt haar oorsprong in het boeddhisme, waar al duizenden jaren meditatietechnieken worden ontwikkeld. Deze technieken zijn in de jaren zeventig door Jon Kabat Zinn vertaald naar een westerse, niet-religieuze vorm: de Mindfulness Based Stress Reduction (MBSR)-training.
Deze training werd als eerste succesvol ingezet om chronisch zieken te helpen omgaan met pijnklachten. Uit onderzoek bleek al snel dat de MBSR-mindfulnesstraining ook veel mentale voordelen heeft.
De MBSR-training
Wat ik zelf prettig vind aan de MBSR-training is dat deze al lang bestaat en dat er veel wetenschappelijk onderzoek is gedaan naar de effecten ervan. De 8-weekse mindfulnesstraining kan behulpzaam zijn bij stressklachten, burn-out, verslavingszorg, terugkerende depressies, pijnklachten, slaapstoornissen en concentratieproblemen.
Voor wie is deze training bedoeld
Een mindfulnesstraining is behulpzaam als je:
Veel in je hoofd zit, snel gestresst bent of met moeilijke emoties te maken hebt;
Bang bent dat je een burn out gaat krijgen of juist herstellende bent van een burn out;
Meer aanwezig wilt zijn bij, en genieten van, de mooie momenten in je leven;
vastzit in gedragspatronen (zoals telefoongebruik);
het gevoel hebt dat je niet verder komt met meditatie-apps in je eentje.
Ik nodig je ook zeker uit om mee te doen met mijn training als je meditatie al vaker hebt geprobeerd maar denkt dat je er ‘niet geschikt’ voor bent (omdat je bijvoorbeeld teveel gedachten zou hebben of niet stil kan zitten).
De 8-weekse opbouw van de training
In acht wekelijkse bijeenkomsten (en een stiltedag) oefenen we met verschillende vormen van meditatie, delen we ervaringen met elkaar en geef ik achtergrond en praktische handvatten.
Elke sessie heeft een ander thema, zoals hoe het is om te leven op de automatische piloot, dat gedachten gen feiten zijn en hoe je goed voor jezelf kunt zorgen.
Je oefent in die periode ook thuis, ondersteund met een werkboek en audiomeditaties.
De kracht van deze training zit niet alleen in de meditatie zelf, maar ook in het oefenen in een groep. Door samen te zitten, ervaringen te delen en te merken dat anderen tegen vergelijkbare dingen aanlopen, ontstaat er ruimte voor herkenning, verdieping en mildheid.
Wie ben ik als trainer
Mindfulness is iets wat ik al meer dan een decennium beoefen en waar ik nog elke dag van leer.
In 2014 volgde ik mijn eerste mindfulnesstraining omdat ik veel spanning en angstklachten had. Ik merkte hoeveel verschil het maakte om te oefenen in een groep met professionele begeleiding.
Sindsdien mediteer ik dagelijks en neem ik regelmatig deel aan (vipassana-)retraites waarbij je dagen achter elkaar in stilte mediteert.
In Plum Village, het zen-klooster van Thich Nhat Hanh, bracht ik enkele maanden door om zenmeditatie te leren en mindfulness te beoefenen in het dagelijks leven: tijdens werk, tijdens eten, zelfs tijdens activisme.
In 2023 heb ik de opleiding tot mindfulnesstrainer gevolgd bij het Centrum voor Mindfulness onder begeleiding van Rob Brandsma en Mila de Koning.
Ervaringen van deelnemers
“De manier waarop Cas met zijn volledige aandacht luisterde naar je vragen, hier serieus over nadacht en met een gevat antwoord kwam, was iets wat ik nog bijna elke dag bewonder. Ik heb dat nog nooit zo ergens meegemaakt.”
“Rustige, aangename, luisterende en open houding. Luchtig, staat tussen ons als jonge mensen in, fijn dat hij dezelfde struggles begrijpt.”
“Inspirerend, grappig en enthousiasmerend. Bij iedere vraag voelde Cas feilloos aan wat iemand bedoelde en had hij precies het goede antwoord paraat, heel knap.”
“Veilige sfeer, rust en goed omgaan met de input van deelnemers. Cas laat mensen vrij, maar doet wel een beroep op hun eigen verantwoordelijkheid.”
“Cas straalt autoriteit uit, maar weet ook goed te levelen met de groep. Heel fris, open en geïnteresseerd.”
“Dankjewel Cas voor deze mooie training. Het heeft zoveel rust gebracht in mijn leven. Waar ik mezelf eerst altijd overstemde als ik angst voelde, kan ik nu juist rustig blijven zonder daarvoor te hoeven copen. Dankzij jouw training ben ik weer gegroeid als mens, en daar ben ik je heel dankbaar voor.”
Mijn visie op mindfulness
Het label mindfulness wordt tegenwoordig op veel dingen geplakt. Mindfulness is een modewoord geworden. Op sociale media worden grote beloftes gedaan over meditatie, wellness en spiritualiteit, en daardoor lopen er nogal eens dingen door elkaar.
Ik heb soms moeite met het overheersende beeld van mindfulness. Als je googelt, zie je vooral foto’s van mensen die gelukzalig glimlachend op een matje zitten. Mediteren wordt op sociale media ook vaak verbonden aan spirituele quick fixes, commerciële beloftes en wetenschappelijke onzin.
Doe ik het wel goed?
Wanneer mensen dan zelf gaan mediteren, merken ze dat het helemaal niet zo makkelijk gaat. Vaak denken mensen daarom dat ze meditatie ‘fout’ doen. Ze streven onbewust dat perfecte beeld uit reclames of sociale media. Het is daarom goed om te beseffen dat mindfulness in het begin best ongemakkelijk kan zijn.
Mindfulness gaat niet over je meteen goed voelen, maar over goed leren voelen. Dus ook als dit gevoel verdrietig, spannend of overweldigend is. Je leert bijvoorbeeld inzien dat alle emoties komen, maar ook weer gaan. En dat je gedachten niet per se de waarheid zijn.
Dit kun je intellectueel wel snappen, maar mindfulness is een ervaringstraining. Vaak weten we dingen in ons hoofd al wel, maar alleen door het keer op keer aan den lijve te ondervinden, integreren we nieuwe kennis en patronen pas echt. Hier word je in de training in begeleid.
Dankzij mindfulness weet je beter wat er in je omgaat. Je leert je beter met stress om te gaan en bewustere keuzes te maken in je leven. En ja, daardoor ga je je op den duur beter door voelen.
Zweverig
Een ander misverstand wat ik vaak om me heen hoor is dat mindfulness ‘zweverig’ is. Het is een grappig vooroordeel, want er is werkelijk niets minder zweverig dan in het moment aanwezig proberen te zijn, in plaats van in je hoofd te zweven van herinneringen naar plannen, fantasieën of zorgen. Ik ga hier in de training verder op in.
Voor wie doe ik het?
Mindfulness wordt soms ook gezien als een individualistische manier om alleen met jezelf bezig te zijn, een beetje navelstaarderig. Mindfulness is in mijn visie niet bedoeld om woede, verdriet of betrokkenheid bij maatschappelijke problemen weg te mediteren, of om je terug te trekken op je matje en de wereld te negeren. En het is evenmin enkel een productiviteitstraining om efficiënter te worden in een ongezonde werkomgeving.
Mindfulness vormt voor mij de basis om keuzes te maken die echt bij je passen. Om elke dag een beetje eerlijker te zijn tegen jezelf. Je ziet duidelijker wat je wel en niet jouw verantwoordelijkheid is. Je leert beter omgaan met tegenslagen en meer aanwezig te zijn bij de mooie dingen van het leven. Zodat het leven niet aan je voorbijschiet zonder dat je het doorhebt.
Klik hier als je je wilt aanmelden voor de training in Amsterdam.